Je kunt niet zonder de anderen

Mongolië, Ulaanbaatar -

Zjef Vanuytsel zingt het zo mooi, Je kunt niet zonder de anderen. Als er nou een ding is wat me bijzonder opvalt aan de Mongoolse sociale vezels – vooral op het platteland, dat moet gezegd – dan is het wel dit: je kunt niet zonder de anderen. Wanneer je leeft in een ruige natuur, in een vilten tent met weinig meer dan een kudde om in jouw levensonderhoud te voorzien, dan ben je vroeg of laat aangewezen op de hulp van een verre buur of een toevallige voorbijganger. Je zou kunnen denken dat deze behulpzaamheid alles te maken heeft met de Boeddhistische filosofie, met de stereotype zachtheid van Aziaten of dat ze voortspruit uit nog een ander cultureel sjabloon, maar hier heeft het volgens mij simpelweg erg veel te maken met overleven. Je kunt niet zonder de anderen, echt niet.

Waar het drinkwater niet zomaar uit de kraan komt vloeien; waar een benzinepomp – als die het al doet – niet zomaar een kilometertje of twee om de hoek ligt; waar elektriciteit gewonnen moet worden uit een zonnepaneeltje – als je dat al hebt; waar de depannage, de ziekenwagen of de thuiszorg niet zomaar simpelweg met een paar toetsen op een telefoon te regelen zijn, daar kan je vroeg of laat niet zonder de hulp van een vertrouwde of wildvreemde medemens.

Dit concept maakt hier zo enorm deel uit van het dagelijkse leven onder de nomaden, is zo alomtegenwoordig en vanouds dat het voor de reiziger vaak resulteert in een enorm gevoel van gastvrijheid. Wanneer je halte houdt bij de nomaden om te schuilen voor een plotse regenbui of de verschroeiende Gobi middagzon, om de weg te vragen of om simpelweg even op adem te komen dan komen de melkthee , de yoghurt, de oliebollen, de wrongel en de snuiftabak al snel tevoorschijn. Plots is de vrouw des tentes druk in de weer met het poken van brandende droge yakmest in de kachel, het verzamelen van krukjes, het oppoetsen van kommetjes en lepeltjes die uit alle hoekjes en kastjes worden verzameld. Er wordt samen gesnoept, gegeten, gedronken en gerookt. De verbroedering gaat langs de maag. Er wordt ingetogen gepraat over de kudde, over de familie, over de afgelopen droogte of koude, over de huidige verkiezingen, over de staat van de wegen en over ons. Nieuwsgierige ogen geven zichzelf de kost. Waar komen wij vandaan? Wat doen wij? Er wordt vol verwachting gekeken of wij de zure yoghurt wel zullen binnenhouden. Wanneer ik mijn netjes leeg gelikte kommetje zachtjes naast de kachel, nabij de afwasplek plaats, volgt een goedkeurende glimlach. Ik ken het ritueel – een leeggelikt kommetje brengt geluk (en valt volgens mij veel waterzuiniger af te wassen). En zo word je heel even, ook al oog je nog zo anders en woon je zo ver weg, een met hen. Gewoon mensen onder elkaar rond een kacheltje in een vilten tent in een hemelsbreed landschap boordevol ruige elementen van moeder Aarde.

Dit schreef Sarah op foto's

6 reacties

  • Welkom thuis vrienden. We kunnen niet wachten tot we een barbeque vol handgedraaide hamburgers, worstjes en gemarineerde kippetjes met jullie kunnen delen. Of een pan vol stoofvlees, mocht het rotweer zijn. Niet vanuit een noodzaak om te overleven maar vanuit een noodzaak van gezelligheid.
    Succes met acclimatiseren!

    Dit schreef Vasilis op 5 augustus' 08 om 10:42
  • Welkom thuis ook van mij… Weet niet hoe lang je er over doet van die verre oorden naar hier, maar ik hoop dat het van een leien dakje gaat. Geef even een seintje als je in A’pen je eerste pintje gaat drinken, wil er graag even bij zijn.

    Liefs, Jopie

    Dit schreef jopie op 5 augustus' 08 om 10:52
  • haha de roma’s zijn weer herenigd!

    Dit schreef thomas op 6 augustus' 08 om 11:32
  • Maar niet voor lang! Binnenkort gaat broer zigeuner de wilde wadden trotseren. Dat wordt moeilijk kampvuur maken. Of is het een houten boot? haha

    Dit schreef sarah op 6 augustus' 08 om 13:38
  • @Vasilis: Mmmm. Loungen op een roze tuinbank. Mmmm. Hamburgertjes in open lucht gebakken. Plannen 15, 16 of 17 augustus? We rijden naar Amsterdam met het busje.
    Acclimatiseren lukt aardig, mede dankzij het stralende zonnetje vandaag, dank u wel.

    Dit schreef sarah op 6 augustus' 08 om 13:45
  • Wij geraken een beetje laat op, je website.

    wij hebben lekker kunnen meesmullen en mogen genieten van je uitzonderlijk mooi gekozen gedichtjes.

    Ik denk dat we allemaal eens een lange rustpauze zouden moeten kunnen inschakelen ons leven.

    ik dacht dat je de draad op het tropisch instituut opnieuw had opgenomen.

    Groetjes

    Maria en André

    Dit schreef Maria en André op 18 november' 08 om 21:49